مدرسه مهر - آشنا سازی دانش آموزان با فرهنگ احترام

اسلاید شو

پنجشنبه 2 آذر 1396 11:46 ب.ظ



چگونه می توان دانش آموزان دوره ابتدایی را با فرهنگ احترام علی الخصوص والدین آشنا كرد؟

یكی از مشكلات تربیتی جوامع حاضر، مشكل قصور یا عدم احترام كودكان نسبت به بزرگسالان است. متاسفانه این مشكل با

پیشرفت جوامع و در فضای فرهنگی معاصر شدیدتر نیز شده است. با توجه به تاثیر این موضوع بر تعلیم و تربیت صحیح

كودكان، ارائه راهكارهایی برای برون رفت از آن ضروری است. برای رفع این مشكل باید در ابتدا به ریشه یابی این مشكل در

خانواده پرداخت، چرا كه خانواده اولین محیطی است كه كودك بر پایه تقلید و اقتباس، به امر یادگیری و آموختن می پردازد.

در مرحله بعدی مدرسه و مربیان مدارس، به عنوان تأثیرگذارترین دستگاه تربیتی، می توانند در برخوردهای خود احترام به

دیگران را به كودكان آموزش دهند.


نویسنده : محمدصادق آقاجانی


الف) تأثیر خانواده و والدین
كودك از هنگام تولد با اولین محیط اجتماعی یعنی خانواده رو به رو می شود. او در این زمان، معیار مشخصی از بد و خوب ندارد. او بتدریج با اعضای این جامعه كوچك و رفتارهایی كه آنها دارند آشنا می شود. اگر كودك از همان ابتدا احساس كند كه در این محیط اجتماعی كوچك، احترام افراد محفوظ است، توهین و تحقیر در كار نیست، بزرگتر به كوچكتر و كوچكتر به بزرگتر احترام می گذارد، كم كم علاوه بر این كه اهمیت احترام گذاری را درك می كند، خود به خود انسانی محترم و با شخصیت نیز بار خواهد آمد. اگر والدین می خواهند كه فرزندانشان به آنها توهین نكنند، خودشان نیز باید به فرزندانشان توهین نكنند.
متاسفانه بسیاری از پدران و مادران توقع دارند فرزندشان كاملاً احترام آنان را نگه دارد، در حالی كه خود هرگز به فكر احترام و شخصیت او نیستند؛ دائم او را در برابر دوست، همكار و همكلاسی اش، سرزنش و تحقیر می كنند. غالب رفتارهای آدمی بر اساس یادگیری است و پایدارترین یادگیری ها، یادگیری مشاهده ای است. از این رو كودكان از زمانی كه قادر می شوند با بیان ساده ترین عبارات با مادر و پدر و اطرافیان خود ارتباط برقرار كنند، به تدریج قابلیت فراگیری احترام را نیز می یابند. باید بدانیم آنچه به كودك می دهیم همان را پس می گیریم. بنابراین در دوره كودكی، اساس یادگیری و آموختن كودكان بر پایه تقلید و اقتباس، استوار است. لذا كودكان در این دوران، همان حركات پدران و مادران خود را تقلید و انجام می دهند و كم كم احترام گذاشتن به بزرگ ترها در آنان درونی می گردد و در دوران بلوغ این عادت پسندیده را رها نخواهند كرد. بنابراین والدین لازم است بیش از آن كه اهمیت احترام به بزرگ ترها را متذكر شوند، در عمل بی احترامی كردن را به كودكان نیاموزند و آنها را به بی احترامی كردن وادار نسازند.

ب) تأثیر مدرسه و مربیان مدارس
مدرسه، مكانی است كه در آموزش احترام به كودك، نقشی مهم ایفا نموده و در رشد و تكامل شخصیت كودك تأثیر انكار ناپذیر دارد. تحقیقات نشان می دهد كه شیوه برخورد و كلام مربی در تقویت احترام كودكان نسبت به بزرگسالان تاثیر تعیین كننده ای دارد. لذا مدرسه نیز می تواند همانند خانواده در ایجاد صفت احترام به دیگران و با رفع صفت ناپسند عدم احترام به دیگران، كودكان را یاری داده و آنان را در جهت خلق و خوی پسندیده احترام به بزرگ ترها تربیت نماید. باید بپذیریم كه مسئولیت اولیای مدرسه به پرورش قوای عقلانی و آشنا ساختن دانش آموزان به ارزش های شناختی، اجتماعی و اخلاقی، خلاصه نمی شود، بلكه اینان مسئول تغییر و اصلاح رفتارهای ناسازگار و سلامت روانی كودكان نیز هستند؛ لذا عدم تحقیر كودكان و برخورد همراه با احترام به شخصیت كودكان و رفتار نیكو و پسندیده، خود به خود كودكان را در مسیر رفع این عادت ناپسند قرار می دهد. مربیان باید توجه داشته باشند كه یكی از موانع بزرگ ارتباط خوب، سرزنش كردن دیگران است. در این رابطه، پسندیده است مربیان مدارس، بر اساس زمینه های فطری كودكان، ارزش های ایمانی، اخلاقی و عملی كودكان را تقویت نموده و زمینه پرورش آنان را فراهم آورده و در عمل به آنان، احترام به دیگران را بیاموزند و كودكان را همچون مشاوری بدانند كه در كارها و امور، همراه آنها هستند.
پرسشگر گرامی با مطالعه مطالب بالا حتما خود شما هم اذعان می كنید بدون همكاری والدین و داشتن كادر آموزشی مناسب در مدرسه كه با كودكان با مهربانی و كرامت برخورد می كنند، این اتفاق امكان پذیر نمی باشد؛ بنابراین برای اینكه در كار خود به موفقیت برسید لازم است تا هم خانواده دانش آموز و هم كادر مدرسه را در این زمینه با خود همراه كنید.

اكنون كه تا حدی با نقش خانواده و كادر آموزشی آشنا شدید به راه های آموزش احترام به دیگران به كودك اشاره می کنیم :
1.
مهم ترین كار در آموزش ارزش ها به كودك، برقرار كردن ارتباط عاطفی با كودك می باشد. برای اینكه بهتر به اهمیت این ارتباط پی ببرید، مثالی برای شما ذكر می كنم؛ تصور كنید نخی را به یك ماشین اسباب بازی بسته اید و با این نخ قصد دارید این ماشین را جا به جا كنید، تا زمانی كه اتصال نخ به ماشین بر قرار است، شما به راحتی ماشین را جا به جا می كنید، ناگهان نخ پاره می شود؛ هر چه انرژی وارد می كنید فایده ای ندارد، چرا كه اتصال شما با ماشین قطع شده است. دقیقا ایجاد ارتباط عاطفی با كودك نقش این نخ را بازی می كند، نقش پلی بین شما و كودكتان را دارد. تا زمانی این پل بین شما و كودك ایجاد نشده است، تلاش های تربیتی شما فایده ای ندارد و به هیچ نتیجه ای نمی رسد. پس در اولین گام باید تلاش كنید كه این پل بین شما و دانش آموز برقرار شود.
2.
سعی كنید با دانش آموزان با كرامت و با احترام رفتار كنید. به یاد داشته باشید، كودكان بیش از اینكه از سخنان ما چیز یاد بگیرند از رفتار ما می آموزند كه چگونه رفتار كنند.
3.
استفاده از داستان؛ زبان كودك داستان است؛ شما می توانید با مطالعه كتب داستانی كه درباره موضوع مورد نظر شما می باشد و تعریف آن برای دانش آموزان به صورت غیر مستقیم به اهمیت احترام به دیگران اشاره کنید. البته لازم نیست به صورت صد در صد از كتاب داستان های موجود در بازار استفاده كنید؛ بلكه با كمی خلاقیت می توانید خودتان داستان هایی را در این زمینه بسازید و برای دانش آموزان تعریف كنید.
4.
بازی یكی دیگر از ابزار انتقال مفاهیم دینی به كودكان است. از طریق بازی می توانید مفاهیم مورد نظرتان را به كودك منتقل نمایید. شما می توانید با فضا سازی از طریق بازی، احترام به بزرگترها را به دانش آموزان یاد دهید. به عنوان مثال : (در فضای بازی ) شما در خانه به عنوان مادر خانواده مشغول غذا پختن هستید و فرزندتان(یكی از دانش آموزان) وارد خانه می شود و بدون سلام و توجه به شما به اتاق خود می رود. در این حال با خود گویی احساسات خود را از رفتار نادرست فرزندتان یبان می كنید تا دانش آموزان بفهمند كه چگونه با یك رفتار نادرست موجب اذیت والدین خود می شوند و یا بازی هایی دیگری از این دست.
5.
شعر به خاطر کلام موزون و آهنگینی که دارد، بسیار مورد علاقه کودکان است؛ خوشبختانه بعد از انقلاب شعرهای خوبی در زمینه انتقال ارزش ها به كودكان سروده شده است، شما می توانید هر از چند گاهی این شعرها را برای دانش آموزان بخوانید.
6.
از زبان تمثیل استفاده كنید. كودكان زبان تمثیل را به خوبی درك می كنند. به عنوان مثال به كودك بگوئید چرا زمانی كه پدر و مادرتان با پدر بزرگ شما روبرو می شود به او احترام می گذارند؟ منتظر جواب او باشید. پس از آنكه به سوال شما جواب داد؛ بگوئید شما هم باید مانند پدر و مادرتان به بزرگتر ها احترام بگذارید؛ خود شما می توانید مثال های بیشتری از این دست بسازید.
7.
با مطالعه كتاب هایی كه در زمینه رشد كودك و نوجوان نوشته شده است، اطلاعات خود را درباره ویژگی های كودك افزایش دهید تا بتوانید پاسخ های كودك را با توجه به توانایی های ذهنی او جواب دهید.
8.
استفاده از گفت و گو سقراطی؛ در این روش سوالات منظمی را از كودك می پرسیم و این چرخه را آنقدر ادامه می دهیم تا سرانجام كودك (به صورت اتوماتیك) به نتیجه دلخواه ما برسد. چرخه سوالات با توجه به پاسخ كودك تنظیم می شود.
-
به نظر تو یك بزرگتر با تو چه فرقی دارد؟
-
كودك : به نظر من هیچ فرقی ندارد.
-
یعنی قیافه، موهای صورت، قد و زور تو با یك بزرگتر یك اندازه است؟
-
البته كه نه.
-
پس قبول داری كه بزرگتر ها با تو فرق دارند؟
-
بله، قبول دارم.
-
بابا وقتی كه با پدر بزرگ روبرو می شود چگونه رفتار می كند؟
-
سلام می كند.
-
دقت كن، دیگه چه كارهایی می كند.
-
با مهربانی اگه پدر بزرگ كاری داشته باشد انجام می دهد.
و اینقدر این سوالات را ادامه می دهیم تا كودك به نتیجه دلخواه ما برسد. البته موردی كه ما بیان كردیم تنها یك مثال بود و شما می توانید بر اساس توانایی های كودك، گفت و گو را به صورت دیگری تنظیم كنید.

معرفی منابع برای مراجعه و مطالعه بیشتر :
1.
رشد و شخصیت كودك؛ پاول هنری ماسن، جروم كیگان، آلتا كارول هوستون، جان جین وی كانجر؛ ترجمه مهشید یاسایی؛ نشر مركز
2.
روان شناسی رشد؛ حسین لطف آبادی؛ انتشارات سمت
موفق باشید؛ باز هم با ما سخن بگوئید
.

نویسنده : محمدصادق آقاجانی

 



نوع مطلب : احترام،
برچسب ها : #فرهنگ احترام،
لینک های مرتبط :

نویسنده: علی رهنی محبوب | آخرین ویرایش:دوشنبه 6 آذر 1396 | نظرات()


 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.